Rijksmap › Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap › Inspectie van het Onderwijs › rapport

Peil.Mondelinge taalvaardigheid. Einde basisonderwijs 2016-2017

2019-03 · Rijksinspecties en andere toezichthouders: Inspectie van het Onderwijs · Toezicht & onderzoek

Open het rapport bij de bron Toon dit rapport in de interactieve Rijksmap

Waar gaat dit rapport over?

AI-samenvatting

Landelijke peiling van de mondelinge taalvaardigheid van leerlingen aan het einde van het basisonderwijs, uitgevoerd onder 2324 leerlingen van 121 scholen in schooljaar 2016-2017, met vragenlijsten onder schoolleiders en verdiepend observatie- en interviewonderzoek op vijftien scholen. Het fundamentele niveau wordt ruimschoots gehaald: 95 procent van de leerlingen beheerst dat voor luisteren, 92 procent voor spreken en 87 procent voor gesprekken, tegen een ambitie van 85 procent. Het streefniveau blijft achter met 40 procent voor luisteren, 62 procent voor spreken en 49 procent voor gesprekken, tegen een ambitie van 65 procent. Vergeleken met de peiling uit 2007 presteren leerlingen slechter op luisteren, terwijl spreekvaardigheid gelijk bleef. Ruim veertig procent van de scholen heeft geen doelen voor mondelinge taalvaardigheid vastgelegd en slechts twintig procent gebruikt daarvoor de referentieniveaus; nascholing en bestuurlijke betrokkenheid zijn beperkt en leerkrachten missen meetinstrumenten om ontwikkeling te volgen. De geobserveerde lessen zijn wel planmatig en contextrijk.

Risicothema's

Personeel, diversiteit en behoud van talentCommunicatie, reputatie en stakeholdersGovernance en verslaggeving

Waarom deze indeling: De peiling meet de spreek-, luister- en gespreksvaardigheid van leerlingen als basis voor hun verdere ontwikkeling (humancap). Mondelinge taalvaardigheid is per definitie communicatievaardigheid, en de onderzoekers wijzen op invloed van beeldcommunicatie en de taalrijkheid thuis (comms). Op schoolniveau gaat het om doelen in het schoolbeleidsplan, zicht op ontwikkeling, nascholing en betrokkenheid van het bestuur (governance).

Toegekend met een AI-model (Opus 5) op basis van de zestien thema's van Risk in Focus; niet door mensen gevalideerd. Om de labels beter te onderbouwen gaan we ze gefaseerd herbeoordelen met een tweede, onafhankelijk model van een andere aanbieder (OpenAI naast Anthropic); vanwege tokenlimieten gebeurt dat stapsgewijs. Ziet u een fout? Laat het weten.

Waar hoort dit rapport bij?

Ministerie: Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap
Organisatieonderdeel: Inspectie van het Onderwijs
Bron: Rijksinspecties en andere toezichthouders: Inspectie van het Onderwijs
Datum: 2019-03 (alleen de maand is bekend)

Bronnen

Het rapport zelf: originele publicatie
Omschrijving: samenvatting door een AI-model (Opus 5) op basis van de publicatie
Risicolabels: toegekend met een AI-model (Opus 5) volgens de zestien thema's van Risk in Focus (ECIIA), niet door mensen gevalideerd
Indeling bij een onderdeel: rapportreview van de Rijksmap, op basis van de organisatie die in het rapport wordt genoemd
Bijgewerkt: augustus 2026

Andere rapporten over Inspectie van het Onderwijs

2026-07-06Onderzoek inschrijving en toelatingInspectie van het Onderwijs
2026-06-29Zwaktes in het systeem van stage en examinering: een verborgen route achter diplomafraudeInspectie van het Onderwijs
2026-06-29Van EVC naar diploma: een verborgen route achter diplomafraudeInspectie van het Onderwijs
2026-05-20Uitvoeringstoetsen Inspectie van het Onderwijs onvolledigAlgemene Rekenkamer
2026-05-20Uitstroom naar regulier onderwijsInspectie van het Onderwijs
2026-04-20Bezorgd en betrokkenInspectie van het Onderwijs

Alle openbaar bekende rapporten over Inspectie van het Onderwijs