Rijksmap › Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap › Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed › rapport
Erfgoed van betekenis. Verkennend onderzoek naar de relatie tussen onroerend erfgoed en de herinnerings- en herdenkingscultuur in Nederland
Open het rapport bij de bron Toon dit rapport in de interactieve RijksmapWaar gaat dit rapport over?
Relatie tussen onroerend erfgoed en de herinnerings- en herdenkingscultuur in Nederland, als een van vier verkenningen die de minister bij de parlementaire behandeling van de Erfgoedwet in 2016 aankondigde. Aanleiding zijn verzoeken uit de samenleving om plekken juist vanwege hun herinneringswaarde als rijksmonument aan te wijzen en discussies over beladen betekenissen van bestaande monumenten. Op basis van bureauonderzoek, gesprekken, een online enquete en deelstudies naar internationale voorbeelden, herdenkingstekens in het monumentenregister en de Canon van Nederland komt naar voren dat onroerend erfgoed een belangrijke drager van herinneringen kan zijn. De meest genoemde thema's zijn de Tweede Wereldoorlog, de herdenkingen op 4 en 5 mei, het slavernijverleden, Jodenvervolging en het koloniaal verleden. Het initiatief ligt primair bij de samenleving, maar respondenten vragen een actieve overheid: regievoerend bij beladen geschiedenis en verder faciliterend en stimulerend. De beschermingsopgave zelf is gering; de betekenis van bestaande rijksmonumenten is onderbelicht.
Risicothema's
Communicatie, reputatie en stakeholdersVeranderende wet- en regelgeving
Waarom deze indeling: De verkenning gaat over de maatschappelijke omgang met beladen erfgoed, waaronder het koloniale en slavernijverleden, en waarschuwt dat eenzijdige aandacht polariserend kan werken; dat maakt het een communicatie- en stakeholdervraagstuk. Daarnaast draait het om de wettelijke bescherming: welk instrumentarium uit de Erfgoedwet past bij aanwijzing van herinneringserfgoed als rijksmonument.
Toegekend met een AI-model (Opus 5) op basis van de zestien thema's van Risk in Focus; niet door mensen gevalideerd. Om de labels beter te onderbouwen gaan we ze gefaseerd herbeoordelen met een tweede, onafhankelijk model van een andere aanbieder (OpenAI naast Anthropic); vanwege tokenlimieten gebeurt dat stapsgewijs. Ziet u een fout? Laat het weten.
Waar hoort dit rapport bij?
- Ministerie
- Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap
- Organisatieonderdeel
- Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed
- Bron
- Onderzoeken en evaluaties: Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed
- Toegepaste standaard
- Extern onderzoek
- Datum
- 2019-04 (alleen de maand is bekend)
Bronnen
- Het rapport zelf
- originele publicatie
- Omschrijving
- samenvatting door een AI-model (Opus 5) op basis van de publicatie
- Risicolabels
- toegekend met een AI-model (Opus 5) volgens de zestien thema's van Risk in Focus (ECIIA), niet door mensen gevalideerd
- Indeling bij een onderdeel
- rapportreview van de Rijksmap, op basis van de organisatie die in het rapport wordt genoemd
- Bijgewerkt
- augustus 2026
Andere rapporten over Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed
- 2024-12-17Subsidieregeling indemniteit bruiklenen 2016. Evaluatie over de periode 2019 - 1 oktober 2024Onderzoeken en evaluaties
- 2024-06-20Evaluatie doeltreffendheid en doelmatigheid van de Woonhuissubsidie voor rijksmonumentenBureau Fenicks en Hylkema Erfgoed advies en ontwerp
- 2019-11-05In situ 2100. De betekenis en vormgeving van de bescherming van archeologische vindplaatsen. Rapportage Verkenning ArcheologieRijksdienst voor het Cultureel Erfgoed
- 2019-10Post 65. Nieuwe perspectieven tussen welvaart en weerstand. Rapportage Verkenning Post 65Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed
- 2019-10Op Verkenning 2.0. Twee eeuwen militair erfgoed in het vizier. Rapportage Verkenning Militair ErfgoedRijksdienst voor het Cultureel Erfgoed
Alle openbaar bekende rapporten over Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed