Rijksmap

Rijksmap › Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties › Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst › rapport

Toezichtrapport met betrekking tot het verkennend onderzoek naar het handelen van de inlichtingen- en veiligheidsdiensten gericht op critici van en protest tegen coronabeleid

2026-02-12 · Rijksinspecties en andere toezichthouders: CTIVD · standaard Rijkstoezicht · Toezicht & onderzoek

Open het rapport bij de bron Toon dit rapport in de interactieve Rijksmap

Waar gaat dit rapport over?

AI-samenvatting

Op verzoek van de parlementaire enquetecommissie corona verkende de Commissie van Toezicht op de Inlichtingen- en Veiligheidsdiensten of nader onderzoek nodig is naar het optreden van de AIVD en de MIVD tegen critici van het coronabeleid tussen maart 2020 en april 2022. De diensten onderzochten in die periode anti-overheidsextremisme en keken daarbij ook naar personen die zich kritisch uitlieten over het coronabeleid. De commissie stelt vast dat alleen het uiten van kritiek in geen enkel geval reden was voor onderzoek; steeds ging het om uitspraken of gedragingen gericht op geweld, angst, desinformatie of haat. De rechtmatigheid van een risicogestuurde steekproef van ingezette bevoegdheden is getoetst aan noodzakelijkheid, proportionaliteit, subsidiariteit en gerichtheid, en die inzet voldeed. De commissie concludeert daarom dat er geen aanleiding is voor vervolgonderzoek.

Risicothema's

Governance en verslaggevingGezondheid, veiligheid en beveiliging

Waarom deze indeling: Tussen maart 2020 en april 2022 hebben beide diensten personen onderzocht die zich kritisch uitlieten over het coronabeleid, maar in geen enkel geval was die kritiek op zichzelf de aanleiding: steeds ging het om een breder anti-overheidsnarratief met desinformatie, complottheorieën, intimidatie of geweldsuitingen richting politici. Bij de MIVD waren alle onderzochte personen werkzaam voor Defensie, waarbij het verspreiden van complottheorieën de paraatheid en het vertrouwen in de krijgsmacht kon schaden. De ingezette bevoegdheden voldeden bij een risicogestuurde steekproef aan noodzakelijkheid, proportionaliteit, subsidiariteit en gerichtheid. De dossiervoering schoot tekort door onjuiste verwijzingen naar wetsartikelen en het gebruik van standaardteksten.

Toegekend met een AI-model (Opus 5) op basis van de zestien thema's van Risk in Focus; niet door mensen gevalideerd. Om de labels beter te onderbouwen gaan we ze gefaseerd herbeoordelen met een tweede, onafhankelijk model van een andere aanbieder (OpenAI naast Anthropic); vanwege tokenlimieten gebeurt dat stapsgewijs. Ziet u een fout? Laat het weten.

Waar hoort dit rapport bij?

Ministerie
Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties
Organisatieonderdeel
Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst
Onderdeel volgens het rapport
AIVD en MIVD
Bron
Rijksinspecties en andere toezichthouders: CTIVD
Toegepaste standaard
Rijkstoezicht
Datum
2026-02-12

Bronnen

Het rapport zelf
originele publicatie
Omschrijving
samenvatting door een AI-model (Opus 5) op basis van de publicatie
Risicolabels
toegekend met een AI-model (Opus 5) volgens de zestien thema's van Risk in Focus (ECIIA), niet door mensen gevalideerd
Indeling bij een onderdeel
rapportreview van de Rijksmap, op basis van de organisatie die in het rapport wordt genoemd
Bijgewerkt
augustus 2026

Andere rapporten over Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst

Alle openbaar bekende rapporten over Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst