Rijksmap › Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties › Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst › rapport
Toezichtrapport over de inzet van virtuele agenten door de AIVD en de MIVD (CTIVD nr. 79)
Open het rapport bij de bron Toon dit rapport in de interactieve RijksmapWaar gaat dit rapport over?
De Commissie van Toezicht op de Inlichtingen- en Veiligheidsdiensten onderzocht of de AIVD en de MIVD rechtmatig virtuele agenten inzetten: personen die in chatdiensten, op forums en op sociale media online gegevens verzamelen. Over de periode januari 2020 tot juni 2023 zijn steekproefsgewijs vijf agenten beoordeeld, die tientallen grote bestanden verwierven, soms met tientallen miljoenen gegevens over mensen buiten Nederland. Het algemene beeld is dat de diensten rechtmatig handelen en hun beleidskader naleven. De commissie stelde wel drie onrechtmatigheden en drie onzorgvuldigheden vast, waaronder een verkeerde wettelijke grondslag bij de MIVD die tot te lange bewaartermijnen leidde.
Risicothema's
Veranderende wet- en regelgevingCybersecurity en gegevensbeveiligingGovernance en verslaggeving
Waarom deze indeling: De toets is een rechtmatigheidsoordeel aan de Wet op de inlichtingen- en veiligheidsdiensten 2017, met de vraag of de juiste wettelijke grondslag en toestemming zijn gebruikt. Het gaat om het online verwerven en bewaren van bulkdatasets met soms tientallen miljoenen persoonsgegevens, waarbij dataminimalisatie en privacy in het geding zijn. De vastgestelde tekortkomingen betreffen vooral vastlegging, motivering en registratie, dus de interne verantwoording rond een bijzondere bevoegdheid.
Toegekend met een AI-model (Opus 5) op basis van de zestien thema's van Risk in Focus; niet door mensen gevalideerd. Om de labels beter te onderbouwen gaan we ze gefaseerd herbeoordelen met een tweede, onafhankelijk model van een andere aanbieder (OpenAI naast Anthropic); vanwege tokenlimieten gebeurt dat stapsgewijs. Ziet u een fout? Laat het weten.
Waar hoort dit rapport bij?
- Ministerie
- Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties
- Organisatieonderdeel
- Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst
- Bron
- Rijksinspecties en andere toezichthouders: Commissie van Toezicht op de Inlichtingen- en Veiligheidsdiensten (CTIVD)
- Toegepaste standaard
- Rijkstoezicht
- Datum
- 2024-07-25
Bronnen
- Het rapport zelf
- originele publicatie
- Omschrijving
- samenvatting door een AI-model (Opus 5) op basis van de publicatie
- Risicolabels
- toegekend met een AI-model (Opus 5) volgens de zestien thema's van Risk in Focus (ECIIA), niet door mensen gevalideerd
- Indeling bij een onderdeel
- rapportreview van de Rijksmap, op basis van de organisatie die in het rapport wordt genoemd
- Bijgewerkt
- augustus 2026
Andere rapporten over Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst
- 2026-07CTIVD-toezichtrapport nr 84 over de verwerking van bulkdatasets door de AIVD en MIVDCTIVD
- 2026-02-12Toezichtrapport met betrekking tot het verkennend onderzoek naar het handelen van de inlichtingen- en veiligheidsdiensten gericht op critici van en protest tegen coronabeleidCTIVD
- 2026-02-03Rapport afhandeling melding vermoeden misstandCTIVD
- 2025-11-13Toezichtrapport over het handelen van de AIVD in relatie tot de verdenking van het lekken van staatsgeheimen door NCTV-medewerkersCTIVD
- 2025-09-29Toezichtbrief over de bevindingen van het monitoringstraject omtrent de zorgplicht mentaal welzijn agenten AIVDCommissie van Toezicht op de Inlichtingen- en Veiligheidsdiensten
- 2024-09-09Toezichtsrapport inzet virtuele agenten door AIVD en MIVDCTIVD
Alle openbaar bekende rapporten over Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst