Rijksmap

RijksmapMinisterie van Volksgezondheid, Welzijn en SportDG Volksgezondheid › rapport

Rapport over het thema tabaksontmoediging en het reguleren van aanverwante producten

2026-03-10 · Onderzoeken en evaluaties: Rijksuniversiteit Groningen en Universiteit Leiden · standaard Extern onderzoek · Toezicht & onderzoek

Open het rapport bij de bron Toon dit rapport in de interactieve Rijksmap

Waar gaat dit rapport over?

AI-samenvatting

In opdracht van de vaste Kamercommissie voor VWS onderzochten vier juristen en economen welke maatregelen buiten de accijnzen om de prijs van tabak en aanverwante producten kunnen beïnvloeden, wat die in andere landen opleverden en of ze onder EU-recht zijn toegestaan. Vijf categorieën zijn bekeken: prijsmaatregelen, verkoopverboden (waaronder op wegwerpvapes en een generatieverbod), medicalisering van nicotineproducten, statiegeld op elektronische producten en regulering van productkenmerken. Elk daarvan heeft op zichzelf naar verwachting maar een beperkt effect, dat verder wordt ondermijnd door grenshandel en de illegale markt; het wetenschappelijk bewijs is bovendien schaars. Prijsmaatregelen vergen wijziging van de Richtlijn tabaksaccijns; een verbod op wegwerpvapes, zoals in België en Frankrijk, lijkt wel mogelijk.

Risicothema's

Gezondheid, veiligheid en beveiligingVeranderende wet- en regelgevingFraude, omkoping en criminele uitbuiting

Waarom deze indeling: Het onderwerp is volksgezondheid: het terugdringen van tabaksgebruik en nicotineverslaving, met de rookvrije generatie in 2040 als doel (hse). De kernvraag is of de onderzochte maatregelen toelaatbaar zijn onder EU-recht en welke wijziging van de Tabaksrichtlijn of de accijnsrichtlijn daarvoor nodig is (laws). De effectiviteit wordt volgens de onderzoekers ondermijnd door grenshandel en een groeiende illegale markt (fraud).

Toegekend met een AI-model (Opus 5) op basis van de zestien thema's van Risk in Focus; niet door mensen gevalideerd. Om de labels beter te onderbouwen gaan we ze gefaseerd herbeoordelen met een tweede, onafhankelijk model van een andere aanbieder (OpenAI naast Anthropic); vanwege tokenlimieten gebeurt dat stapsgewijs. Ziet u een fout? Laat het weten.

Waar hoort dit rapport bij?

Ministerie
Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport
Organisatieonderdeel
DG Volksgezondheid
Bron
Onderzoeken en evaluaties: Rijksuniversiteit Groningen en Universiteit Leiden
Toegepaste standaard
Extern onderzoek
Datum
2026-03-10

Bronnen

Het rapport zelf
originele publicatie
Omschrijving
samenvatting door een AI-model (Opus 5) op basis van de publicatie
Risicolabels
toegekend met een AI-model (Opus 5) volgens de zestien thema's van Risk in Focus (ECIIA), niet door mensen gevalideerd
Indeling bij een onderdeel
rapportreview van de Rijksmap, op basis van de organisatie die in het rapport wordt genoemd
Bijgewerkt
augustus 2026

Andere rapporten over DG Volksgezondheid

Alle openbaar bekende rapporten over DG Volksgezondheid