Rijksmap › Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid › DG Sociale Zekerheid en Integratie › rapport
Hardvochtige effecten op burgers door knelpunten in (uitvoering) wet- en regelgeving binnen de sociale zekerheid
Open het rapport bij de bron Toon dit rapport in de interactieve RijksmapWaar gaat dit rapport over?
Rapport over doorlichting van wetten en regelingen waar hetzij de wet, hetzij de uitvoering van de wet door de overheid (potentiële) hardvochtige effecten heeft op groepen burgers. Hierbij gaat het in ieder geval om de Participatiewet, het pgb en de wetten die door het UWV worden uitgevoerd.
Risicothema's
Veranderende wet- en regelgevingGovernance en verslaggevingFinanciële, liquiditeits- en insolventierisico'sCommunicatie, reputatie en stakeholders
Waarom deze indeling: Structurele knelpunten in de wetten die het UWV uitvoert, in de Participatiewet, de Toeslagenwet en in de uitbetaling van het persoonsgebonden budget kunnen het leven van burgers ontwrichten en hun bestaanszekerheid aantasten. De regels rond toegang tot en hoogte van uitkeringen zijn zo gedetailleerd dat de kans op fouten toeneemt, terwijl bij boetes geen onderscheid wordt gemaakt tussen vergissingen en fouten en de koppeling met het benadelingsbedrag tot onevenredig hoge vorderingen leidt. Wet- en regelgeving biedt ruimte om af te wijken, maar de dringende reden wordt restrictief uitgelegd en uitvoerders benutten die ruimte nauwelijks doordat de aansturing sterk op rechtmatigheid en efficiency is gericht. Het mensbeeld van de zelfredzame burger die de wet kent blijkt onrealistisch, en onheuse bejegening versterkt het wantrouwen richting de overheid.
Toegekend met een AI-model (Opus 5) op basis van de zestien thema's van Risk in Focus; niet door mensen gevalideerd. Om de labels beter te onderbouwen gaan we ze gefaseerd herbeoordelen met een tweede, onafhankelijk model van een andere aanbieder (OpenAI naast Anthropic); vanwege tokenlimieten gebeurt dat stapsgewijs. Ziet u een fout? Laat het weten.
Waar hoort dit rapport bij?
- Ministerie
- Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid
- Organisatieonderdeel
- DG Sociale Zekerheid en Integratie
- Bron
- Onderzoeken en evaluaties: Panteia
- Toegepaste standaard
- Extern onderzoek
- Datum
- 2022-06-18
Bronnen
- Het rapport zelf
- originele publicatie
- Omschrijving
- officiële omschrijving, overgenomen van de publicatiepagina
- Risicolabels
- toegekend met een AI-model (Opus 5) volgens de zestien thema's van Risk in Focus (ECIIA), niet door mensen gevalideerd
- Indeling bij een onderdeel
- rapportreview van de Rijksmap, op basis van de organisatie die in het rapport wordt genoemd
- Bijgewerkt
- augustus 2026
Andere rapporten over DG Sociale Zekerheid en Integratie
- 2026-07-10UWV Monitor arbeidsparticipatie van mensen met een arbeidsbeperking 2025UWV, Strategie, Beleid en Kennis
- 2026-07Evaluatie adviesrecht van gemeenten bij schuldenbewindenBureau Bartels
- 2026-06(On)benutte handelingsruimte in de bijstandNederlandse Arbeidsinspectie
- 2026-05Monitor deelnemerservaringen Wet toekomst pensioenenIpsos I&O
- 2026-04-13Een vroege start op de Nederlandse arbeidsmarkt. Ervaringen, resultaten en werking van de proeven met startbanen voor statushoudersDe Beleidsonderzoekers
- 2026-04Pilot ketenverwijzing bij schuldenproblematiek: een brug naar gemeentelijke schuldhulpverleningHogeschool Utrecht, lectoraat Schulden en Incasso
Alle openbaar bekende rapporten over DG Sociale Zekerheid en Integratie