Rijksmap

RijksmapMinisterie van Binnenlandse Zaken en KoninkrijksrelatiesKiesraad › rapport

Evaluatie gemeenteraadsverkiezingen 2026. Vragenlijst gemeenteambtenaren

2026-06-24 · Onderzoeken en evaluaties: Centerdata · standaard Extern onderzoek · Toezicht & onderzoek

Open het rapport bij de bron Toon dit rapport in de interactieve Rijksmap

Waar gaat dit rapport over?

AI-samenvatting

Onderzoeksbureau Centerdata vroeg namens de Kiesraad aan gemeenteambtenaren hoe de gemeenteraadsverkiezingen van 18 maart 2026 waren verlopen; 301 van de 340 gemeenten vulden de vragenlijst volledig in, een respons van 89 procent. Een meerderheid koos voor centraal tellen van de stemmen, vooral de grote gemeenten, en die voorkeur groeit. Gemeenten zijn positief over de toolkit en het informatiepunt van de Kiesraad, maar vinden de informatie versnipperd en soms te algemeen. Gewone stembureauleden waren goed te werven, voorzitters aanzienlijk moeilijker; de meeste gemeenten waren met tellen klaar voor middernacht. Stempassen werden minder vaak niet of verkeerd bezorgd dan bij de Tweede Kamerverkiezing van 2025, en niet alle stemlokalen waren volledig toegankelijk.

Risicothema's

Governance en verslaggevingPersoneel, diversiteit en behoud van talentCommunicatie, reputatie en stakeholders

Waarom deze indeling: De evaluatie kijkt naar de organisatie en kwaliteit van het verkiezingsproces, waaronder de nieuwe taken van gemeenten als centraal stembureau, terugverwijzingen bij de uitslagvaststelling, signalen van ronselen van volmachtstemmen en de rol van de Kiesraad onder de Wet kwaliteitsbevordering uitvoering verkiezingsproces. Personeel is een terugkerend knelpunt: het werven van voorzitters is lastig door vergrijzing en de zwaarte van de rol. Daarnaast draait veel om informatievoorziening aan gemeenten en communicatie richting kiezers.

Toegekend met een AI-model (Opus 5) op basis van de zestien thema's van Risk in Focus; niet door mensen gevalideerd. Om de labels beter te onderbouwen gaan we ze gefaseerd herbeoordelen met een tweede, onafhankelijk model van een andere aanbieder (OpenAI naast Anthropic); vanwege tokenlimieten gebeurt dat stapsgewijs. Ziet u een fout? Laat het weten.

Waar hoort dit rapport bij?

Ministerie
Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties
Organisatieonderdeel
Kiesraad
Bron
Onderzoeken en evaluaties: Centerdata
Toegepaste standaard
Extern onderzoek
Datum
2026-06-24

Bronnen

Het rapport zelf
originele publicatie
Omschrijving
samenvatting door een AI-model (Opus 5) op basis van de publicatie
Risicolabels
toegekend met een AI-model (Opus 5) volgens de zestien thema's van Risk in Focus (ECIIA), niet door mensen gevalideerd
Indeling bij een onderdeel
rapportreview van de Rijksmap, op basis van de organisatie die in het rapport wordt genoemd
Bijgewerkt
augustus 2026

Andere rapporten over Kiesraad

Alle openbaar bekende rapporten over Kiesraad