Rijksmap › Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap › rapport

Klaar voor de toekomst? Onderzoek naar de subsidieregeling Incidentele Middelen Leerlingendaling

2026-04 · Onderzoeken en evaluaties: Oberon en KBA Nijmegen · standaard Extern onderzoek · Toezicht & onderzoek

Open het rapport bij de bron Toon dit rapport in de interactieve Rijksmap

Waar gaat dit rapport over?

AI-samenvatting

In opdracht van het ministerie van OCW is de subsidieregeling Incidentele Middelen Leerlingendaling in het voortgezet onderwijs geëvalueerd. Van de 49 regio's die een plan indienden kregen er veertig in 2021 subsidie, maximaal 700.000 euro per regio, voor samenwerking in de schooljaren 2021-2022 tot en met 2024-2025; landelijk ging het om ruim 25 miljoen euro. De leerlingendaling was in die regio's sterker dan gemiddeld, maar de spreiding van vestigingen bleef grotendeels behouden en de reisafstanden namen niet duidelijk toe. De regeling werkte vooral stabiliserend en nauwelijks vernieuwend; de einddoelen zijn deels gehaald en blijvende verankering vraagt vervolgbeleid.

Risicothema's

Bedrijfscontinuïteit en operationele weerbaarheidGovernance en verslaggevingPersoneel, diversiteit en behoud van talent

Waarom deze indeling: De kern is het in stand houden van een dekkend en bereikbaar onderwijsaanbod onder structurele krimp, met het risico van een neerwaartse spiraal van krimp, sluiting en verdere krimp. Succes hangt vooral af van bestuurlijke stabiliteit, vertrouwen, procesregie en afstemming met gemeenten, niet van de hoogte van de subsidie. Lerarentekorten en beperkte personele capaciteit remmen de samenwerking op personeelsgebied.

Toegekend met een AI-model (Opus 5) op basis van de zestien thema's van Risk in Focus; niet door mensen gevalideerd. Om de labels beter te onderbouwen gaan we ze gefaseerd herbeoordelen met een tweede, onafhankelijk model van een andere aanbieder (OpenAI naast Anthropic); vanwege tokenlimieten gebeurt dat stapsgewijs. Ziet u een fout? Laat het weten.

Waar hoort dit rapport bij?

Ministerie: Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap
Bron: Onderzoeken en evaluaties: Oberon en KBA Nijmegen
Toegepaste standaard: Extern onderzoek
Datum: 2026-04 (alleen de maand is bekend)

Bronnen

Het rapport zelf: originele publicatie
Omschrijving: samenvatting door een AI-model (Opus 5) op basis van de publicatie
Risicolabels: toegekend met een AI-model (Opus 5) volgens de zestien thema's van Risk in Focus (ECIIA), niet door mensen gevalideerd
Bijgewerkt: augustus 2026