Rijksmap

RijksmapMinisterie van Financiën › rapport

Loont het om meer te werken? Lessen uit een gerandomiseerd experiment naar het verminderen van mispercepties over de marginale belastingdruk

2025-09 · Onderzoeken en evaluaties: Erasmus Universiteit Rotterdam en ministerie van Financien, Directoraat-Generaal Fiscale Zaken · standaard Extern onderzoek · Toezicht & onderzoek

Open het rapport bij de bron Toon dit rapport in de interactieve Rijksmap

Waar gaat dit rapport over?

AI-samenvatting

Gerandomiseerd surveyexperiment in het LISS-panel naar mispercepties van de marginale druk, dat wil zeggen wat mensen netto overhouden van een extra verdiende euro. In twee rondes in augustus en oktober 2024 deden 2.538 respondenten mee. Getest zijn drie interventies: algemene informatie over de marginale druk per inkomensgroep, een uitnodiging voor de werkurenberekenaar van het Nibud, en de combinatie. Mensen met een inkomen onder 2.000 euro per maand overschatten hun marginale druk met gemiddeld 28 procentpunt; midden- en hogere inkomens onderschatten die met 3 en 4 procentpunt. De interventies verkleinen de overschatting met 4 tot 7 procentpunt en verhogen het arbeidsaanbod van overschatters met ongeveer 1,5 uur per week. Slechts 5 procent gebruikte de tool daadwerkelijk.

Risicothema's

Personeel, diversiteit en behoud van talentFinanciële, liquiditeits- en insolventierisico'sVeranderende wet- en regelgeving

Waarom deze indeling: Het onderzoek richt zich op het vergroten van het arbeidsaanbod bij krapte op de arbeidsmarkt, met de zorg en kinderopvang als voorbeeldsectoren (humancap). Het gaat over de werking van belastingen, heffingskortingen en toeslagen op het besteedbaar inkomen (financial). De complexiteit van het stelsel met veel inkomensafhankelijke regelingen is de onderliggende oorzaak van de mispercepties (laws).

Toegekend met een AI-model (Opus 5) op basis van de zestien thema's van Risk in Focus; niet door mensen gevalideerd. Om de labels beter te onderbouwen gaan we ze gefaseerd herbeoordelen met een tweede, onafhankelijk model van een andere aanbieder (OpenAI naast Anthropic); vanwege tokenlimieten gebeurt dat stapsgewijs. Ziet u een fout? Laat het weten.

Waar hoort dit rapport bij?

Ministerie
Ministerie van Financiën
Bron
Onderzoeken en evaluaties: Erasmus Universiteit Rotterdam en ministerie van Financien, Directoraat-Generaal Fiscale Zaken
Toegepaste standaard
Extern onderzoek
Datum
2025-09 (alleen de maand is bekend)

Bronnen

Het rapport zelf
originele publicatie
Omschrijving
samenvatting door een AI-model (Opus 5) op basis van de publicatie
Risicolabels
toegekend met een AI-model (Opus 5) volgens de zestien thema's van Risk in Focus (ECIIA), niet door mensen gevalideerd
Bijgewerkt
augustus 2026