Rijksmap › Ministerie van Economische Zaken en Klimaat › DG Klimaat en Energie › rapport
Evaluatie ISDE 2019-2023
Open het rapport bij de bron Toon dit rapport in de interactieve RijksmapWaar gaat dit rapport over?
Deze evaluatie beoordeelt de CO2-reductie (doeltreffendheid) en kosten per ton CO2-reductie (doelmatigheid) van de Investeringssubsidie Duurzame Energie en Energiebesparing (ISDE) in de periode 2019-2023. Daarnaast focust de evaluatie zich op het doenvermogen (het vermogen om in actie te komen en vol te houden, zelfs bij tegenslagen) van de gebruikers van de ISDE.
Risicothema's
Klimaat, biodiversiteit en milieuFinanciële, liquiditeits- en insolventierisico'sGovernance en verslaggevingCommunicatie, reputatie en stakeholders
Waarom deze indeling: De evaluatie meet wat de investeringssubsidie voor duurzame energie en energiebesparing heeft opgeleverd: ruim 760.000 maatregelen, een bruto reductie van 663 kton CO2 per jaar en een netto reductie van 95 tot 334 kton, waarbij 37% van de aanvragers zekere meelifters zijn. De financiele kant weegt zwaar: 1,12 miljard euro aan verleende subsidie, 37,8 miljoen euro uitvoeringskosten oftewel 3,6% van de kasuitgaven, en een doelmatigheid die uiteenloopt van 48 euro per ton CO2 bij spouwmuurisolatie tot 4.856 euro per ton bij de zonneboiler. Op sturing en verantwoording constateren de onderzoekers dat een heldere en meetbare CO2-doelstelling ontbreekt, in lijn met het eerdere oordeel van de Algemene Rekenkamer dat de minister geen zicht heeft op doelmatigheid. Tot slot is twee derde van de huiseigenaren onbekend met de regeling en signaleren moeilijk bereikbare doelgroepen wantrouwen jegens de overheid en een als ingewikkeld ervaren website.
Toegekend met een AI-model (Opus 5) op basis van de zestien thema's van Risk in Focus; niet door mensen gevalideerd. Om de labels beter te onderbouwen gaan we ze gefaseerd herbeoordelen met een tweede, onafhankelijk model van een andere aanbieder (OpenAI naast Anthropic); vanwege tokenlimieten gebeurt dat stapsgewijs. Ziet u een fout? Laat het weten.
Waar hoort dit rapport bij?
- Ministerie
- Ministerie van Economische Zaken en Klimaat
- Organisatieonderdeel
- DG Klimaat en Energie
- Onderdeel volgens het rapport
- DG Klimaat en Energie
- Bron
- Onderzoeken en evaluaties: CE Delft
- Toegepaste standaard
- Extern onderzoek
- Datum
- 2025-03-31
Bronnen
- Het rapport zelf
- originele publicatie
- Omschrijving
- officiële omschrijving, overgenomen van de publicatiepagina
- Risicolabels
- toegekend met een AI-model (Opus 5) volgens de zestien thema's van Risk in Focus (ECIIA), niet door mensen gevalideerd
- Indeling bij een onderdeel
- rapportreview van de Rijksmap, op basis van de organisatie die in het rapport wordt genoemd
- Bijgewerkt
- augustus 2026
Andere rapporten over DG Klimaat en Energie
- 2026-05-20De minister van Klimaat en Groene Groei is voorbereid op incidenten op het hoogspanningsnetAlgemene Rekenkamer
- 2026-01-15Energiebesparing stimuleren of verplichten? - Onderzoek naar overlap van energiebesparingsbeleidAlgemene Rekenkamer
- 2025-12-18CE Delft 240418 Ondergrenzen energiebesparingsplichtCE Delft
- 2025-12-10Aanleg waterstofnetwerk onder hoge druk - Subsidie aanloopverliezen niet doeltreffendAlgemene Rekenkamer
- 2025-12-01Impactanalyse advies Nationaal Burgerberaad KlimaatCE Delft
- 2025-10-17Project SplitKPMG