Algoritme Risicoscan Verwijtbare Werkloosheid bij UWV

Deelonderzoek behorend bij het verantwoordingsonderzoek ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid. Verwijtbare werkloosheid Burgers die werkloos worden, kunnen een WW-uitkering aanvragen bij UWV. In 2024 ontvingen ongeveer 384.000 personen een WW-uitkering. In totaal werd hiervoor € 3.418 miljoen euro uitgekeerd. Voor het recht op een WW-uitkering moet aan verschillende voorwaarden worden voldaan. Een van deze voorwaarden is dat de aanvrager niet werkloos is geworden door eigen schuld. Dit wordt ‘verwijtbaar werkloos’ genoemd. Iemand die verwijtbaar werkloos is geworden, heeft bijvoorbeeld zelf ontslag genomen of is ontslagen doordat diegene zich ernstig heeft misdragen. Soms verhullen aanvragers van een WW-uitkering dat zij door eigen schuld werkloos zijn geworden. In 2018 hebben de Nederlandse media meermaals gerapporteerd over fraude met WW-uitkeringen. De minister van SZW heeft UWV in die periode de opdracht gegeven een risicogerichte aanpak van verwijtbare werkloosheid in te voeren om beter te kunnen controleren op verwijtbare werkloosheid (Minister van SZW, 2018). De Risicoscan Verwijtbare werkloosheid De Risicoscan Verwijtbare Werkloosheid is onderdeel van de risicogerichte aanpak van verwijtbare werkloosheid. UWV gebruikt de risicoscan sinds 2022 met als doel te signaleren of er sprake kan zijn van mogelijk verwijtbare werkloosheid bij een WW-aanvraag. De risicoscan maakt op basis van een aantal kenmerken een zo goed mogelijke inschatting van de kans dat het [...]

Digitale disruptie, nieuwe technologie en AIFraude, omkoping en criminele uitbuiting

Waarom deze indeling: De tekst gaat over een algoritmisch risicomodel dat UWV sinds 2022 inzet om bij WW-aanvragen de kans op verwijtbare werkloosheid te schatten op basis van kenmerken als eerdere aanvragen en arbeidsverleden, waarbij 70 procent van de te onderzoeken dossiers uit de scan komt en 30 procent uit een aselecte steekproef. Aanleiding is het verhullen door aanvragers dat zij door eigen schuld werkloos werden en de mediaberichten uit 2018 over fraude met WW-uitkeringen, wat het misbruikelement onderbouwt. De conclusie noemt de scan efficient en effectief, met drie keer zoveel gevonden verwijtbare werkloosheid, maar wijst op nog aan te pakken risico's rond IT-beheer.

Toegekend met een AI-model (Opus 5) op basis van de zestien thema's van Risk in Focus; niet door mensen gevalideerd. Om de labels beter te onderbouwen gaan we ze gefaseerd herbeoordelen met een tweede, onafhankelijk model van een andere aanbieder (OpenAI naast Anthropic); vanwege tokenlimieten gebeurt dat stapsgewijs. Ziet u een fout? Laat het weten.

Ministerie

Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid

Onderdeel volgens het rapport

directeur-generaal Sociale Zekerheid en Integratie

Bron

Algemene Rekenkamer

Toegepaste standaard

ISSAI

Datum

2025-05-21

Het rapport zelf

originele publicatie

Omschrijving

officiële omschrijving, overgenomen van de publicatiepagina

Risicolabels

toegekend met een AI-model (Opus 5) volgens de zestien thema's van Risk in Focus (ECIIA), niet door mensen gevalideerd

Bijgewerkt

augustus 2026