Rapport Kwetsbaarheden gegevensuitwisseling voorafgaand inburgeringsplicht

Bij het opleggen van de inburgeringsplicht wordt samengewerkt door meerdere organisaties. Voor migranten die voor langere tijd in Nederland komen wonen, is het belangrijk dat ze inburgeren. Inburgering brengt zowel rechten als plichten met zich mee: de overheid moet migranten faciliteren om de Nederlandse taal en samenleving te leren kennen en in te burgeren, maar inburgering is voor hen vaak een voorwaarde voor sterker verblijfsrecht. Op 1 januari 2022 is de Wet inburgering 2021 van kracht geworden. Daarbij zijn gemeenten verantwoordelijk geworden voor het faciliteren van inburgeringstrajecten, maar het Rijk is nog steeds verantwoordelijk om te bepalen wie er inburgeringsplichtig is. Deze taak is belegd bij DUO. Voor die taak maakt DUO gebruik van informatie die eerder in de migratieketen is vastgelegd door de IND. Deze verschillende organisaties werken samen in een ketenproces. Voor die samenwerking worden gegevens uitgewisseld tussen de verschillende organisaties. Dit rapport verkent kwetsbaarheden in de gegevensuitwisseling in de inburgeringsketen voorafgaand aan het opleggen van de inburgeringsplicht. Deze gegevensuitwisseling verloopt vaak goed, maar soms ook niet. De afgelopen jaren zijn er incidenten geweest bij de uitvoering van de Wi2021 en de Wi2013. In een aantal gevallen was daarbij de gegevensuitwisseling tussen ketenpartners in de inburgeringsketen niet volledig, waardoor de inburgeringsplicht te laat of niet werd vastgesteld of juist onterecht wel werd vastgesteld. Het verantwoordelijk ministerie van SZW heeft daarom in samenwerking met de betrokken partijen gevraagd om een onafhankelijk onderzoek naar kwetsbaarheden rond de gegevensuitwisseling in de inburgeringsketen voorafgaand aan het opleggen van de inburgeringsplicht. Dit is in lijn met toezeggingen aan de Tweede Kamer. Andersson Elffers Felix (AEF) is gevraagd dit onderzoek uit te voeren. In dit rapport leest u onze bevindingen.

Digitale disruptie, nieuwe technologie en AIGovernance en verslaggeving

Waarom deze indeling: Het rapport verkent kwetsbaarheden in de gegevensuitwisseling tussen COA, IND, DUO en gemeenten voorafgaand aan het opleggen van de inburgeringsplicht. De belangrijkste kwetsbaarheid is het gebrek aan verificatie: tussen de systemen van IND en DUO en tussen COA en DUO gaan geen automatische ontvangstbevestigingen, ketenbrede steekproeven ontbreken en gemeenten typen gegevens handmatig over uit Portaal Inburgering zolang plateau 1 in gebruik is. Handmatig ingestelde abonnementen in INDiGO werden per abuis gedeactiveerd, waardoor tussen januari 2022 en mei 2023 3.210 personen ten onrechte geen kennisgeving van hun inburgeringsplicht ontvingen, en bij drie van de vier incidenten duurde het maanden tot jaren voordat de fout werd opgemerkt. Met vier samenwerkende organisaties en SZW als stelselverantwoordelijke raakt dat ook de sturing en verantwoording in de keten.

Toegekend met een AI-model (Opus 5) op basis van de zestien thema's van Risk in Focus; niet door mensen gevalideerd. Om de labels beter te onderbouwen gaan we ze gefaseerd herbeoordelen met een tweede, onafhankelijk model van een andere aanbieder (OpenAI naast Anthropic); vanwege tokenlimieten gebeurt dat stapsgewijs. Ziet u een fout? Laat het weten.

Ministerie

Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid

Onderdeel volgens het rapport

Inburgeringsketen (DUO, IND, COA, gemeenten)

Bron

Onderzoeken en evaluaties: AEF

Toegepaste standaard

Extern onderzoek

Datum

2024-06-28

Het rapport zelf

originele publicatie

Omschrijving

officiële omschrijving, overgenomen van de publicatiepagina

Risicolabels

toegekend met een AI-model (Opus 5) volgens de zestien thema's van Risk in Focus (ECIIA), niet door mensen gevalideerd

Bijgewerkt

augustus 2026