Onderzoek restauratieopgave 2024-2033 en evaluatie restauratiesubsidies niet-woonhuis-rijksmonumenten

In opdracht van het ministerie van OCW onderzochten Hylkema Erfgoed en Fenicks hoeveel restauratie de niet-woonhuis-rijksmonumenten tot 2033 vragen, en hoe het subsidiestelsel daarvoor werkt. De staat van deze monumenten verbetert: in 2017 verkeerde 16,5 procent in matige tot slechte staat, in 2023 nog 14,6 procent, een afname van gemiddeld 132 monumenten per jaar. De totale restauratieopgave ramen de onderzoekers op 1,22 miljard euro, waarvan 817 miljoen euro in de periode tot en met 2033. Daar staat jaarlijks ongeveer 45 miljoen euro aan subsidie tegenover, samen 450 miljoen euro. De raming is nadrukkelijk een ondergrens, onder meer door funderingsherstel, klimaatschade en stijgende kosten.

Financiële, liquiditeits- en insolventierisico'sGovernance en verslaggevingKlimaat, biodiversiteit en milieu

Waarom deze indeling: De kern is een raming van de restauratiebehoefte en de dekking daarvan: een opgave van 817 miljoen euro tot 2033 tegenover ongeveer 45 miljoen per jaar aan beschikbare middelen (financial). Het rapport beoordeelt de werking van bestuurlijke afspraken tussen Rijk en provincies en de gevolgen van decentrale verdeling met uiteenlopende criteria (governance). Klimaatverandering wordt genoemd als risico dat schade aan gebouwde en groene monumenten kan vergroten, met een aparte bijlage over verschilzetting, paalrot en overstroming (climate).

Toegekend met een AI-model (Opus 5) op basis van de zestien thema's van Risk in Focus; niet door mensen gevalideerd. Om de labels beter te onderbouwen gaan we ze gefaseerd herbeoordelen met een tweede, onafhankelijk model van een andere aanbieder (OpenAI naast Anthropic); vanwege tokenlimieten gebeurt dat stapsgewijs. Ziet u een fout? Laat het weten.

Ministerie

Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap

Bron

Onderzoeken en evaluaties: Hylkema Erfgoed en Fenicks

Toegepaste standaard

Extern onderzoek

Datum

2024-06-20

Het rapport zelf

originele publicatie

Omschrijving

samenvatting door een AI-model (Opus 5) op basis van de publicatie

Risicolabels

toegekend met een AI-model (Opus 5) volgens de zestien thema's van Risk in Focus (ECIIA), niet door mensen gevalideerd

Bijgewerkt

augustus 2026