Rijksmap › Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties › DG Openbaar Bestuur en Democratische Rechtsstaat › rapport
Evaluatiebijlage van het experiment met een nieuw stembiljet bij de Europees Parlementsverkiezing op 6 juni 2024
Open het rapport bij de bron Toon dit rapport in de interactieve RijksmapWaar gaat dit rapport over?
Bij de Europees Parlementsverkiezing van 6 juni 2024 stemden vijf gemeenten met een kleiner stembiljet; het ministerie van Binnenlandse Zaken vergeleek hun ervaringen met vijf gelijkende gemeenten die het gewone biljet gebruikten. Het aandeel ongeldige stemmen lag hoger: gemiddeld 0,74 procent tegen 0,10 tot 0,21 procent. Van de 591 ongeldige biljetten hingen er 470 samen met het nieuwe ontwerp, vooral doordat kiezers een niet-bestaand kandidaatnummer inkleurden. Kiezers gaven gemak en leesbaarheid een 4,7 op 5 en 99 procent van de stembureauleden vond het tellen makkelijker. Het stemgeheim werd niet anders ervaren dan voorheen.
Risicothema's
Veranderende wet- en regelgevingGovernance en verslaggevingCommunicatie, reputatie en stakeholders
Waarom deze indeling: Het experiment loopt onder het Tijdelijk experimentenbesluit nieuwe stembiljetten, dat ook de te evalueren aspecten voorschrijft (laws). De uitkomsten raken de betrouwbaarheid en organisatie van het verkiezingsproces, waaronder ongeldige stemmen, stemgeheim en de centrale stemopneming (governance). Een terugkerend verbeterpunt is de voorlichting aan kiezers over hoe een geldige stem wordt uitgebracht (comms).
Toegekend met een AI-model (Opus 5) op basis van de zestien thema's van Risk in Focus; niet door mensen gevalideerd. Om de labels beter te onderbouwen gaan we ze gefaseerd herbeoordelen met een tweede, onafhankelijk model van een andere aanbieder (OpenAI naast Anthropic); vanwege tokenlimieten gebeurt dat stapsgewijs. Ziet u een fout? Laat het weten.
Waar hoort dit rapport bij?
- Ministerie
- Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties
- Organisatieonderdeel
- DG Openbaar Bestuur en Democratische Rechtsstaat
- Bron
- Onderzoeken en evaluaties: Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties
- Toegepaste standaard
- Extern onderzoek
- Datum
- 2024-11-18
Bronnen
- Het rapport zelf
- originele publicatie
- Omschrijving
- samenvatting door een AI-model (Opus 5) op basis van de publicatie
- Risicolabels
- toegekend met een AI-model (Opus 5) volgens de zestien thema's van Risk in Focus (ECIIA), niet door mensen gevalideerd
- Indeling bij een onderdeel
- rapportreview van de Rijksmap, op basis van de organisatie die in het rapport wordt genoemd
- Bijgewerkt
- augustus 2026
Andere rapporten over DG Openbaar Bestuur en Democratische Rechtsstaat
- 2026-07-02Gehinderde vertegenwoordiging. De mate waarin lokale politieke partijen te maken kregen met intimidatie en agressie tijdens de gemeenteraadscampagne van 2026Henk van der Kolk (Universiteit Twente en Universiteit van Amsterdam)
- 2026-06-22Reviews accountantswerkzaamheden SiSa 2024Auditdienst Rijk
- 2026-05-15Het ambt, het huis. Evaluatie DU Regeling veilig wonen decentrale bestuurdersDSP-groep
- 2026-05-13Evaluatie stemmen met een nieuw stembiljet GR26. Rapportage kwalitatief onderzoekMARE
- 2026-04-15Discriminatiecijfers in 2025. Een rapport over registraties van discriminatie-incidenten door de politie, en meldingen bij antidiscriminatievoorzieningen en andere organisaties in NederlandArt.1
- 2026-04Meldpunt onbeperkt stemmen. Rapportage van de meldactie over toegankelijkheid van de gemeenteraadsverkiezingen 2026Ieder(in)
Alle openbaar bekende rapporten over DG Openbaar Bestuur en Democratische Rechtsstaat