Rijksmap › Ministerie van Economische Zaken en Klimaat › DG Klimaat en Energie › rapport
Integrale effectenanalyse Programma Energiehoofdstructuur 2023 - Welvaartsanalyse
Open het rapport bij de bron Toon dit rapport in de interactieve RijksmapWaar gaat dit rapport over?
Bijlage bij de integrale effectanalyse voor het Programma Energiehoofdstructuur, waarin de ruimtelijke keuzes voor het energiesysteem van 2050 zo veel mogelijk in geld worden uitgedrukt. Per keuze zijn twee varianten vergeleken, zoals geconcentreerd of verspreid aanlanden van windstroom van zee, en het clusteren of spreiden van 2.000 windmolens en 30 gigawatt zonnepanelen op land. Verspreid aanlanden pakt gunstiger uit dan geconcentreerd, vooral door lagere kosten voor het bijsturen van het net. Het waardeverlies van woningen langs nieuwe hoogspanningslijnen wordt bij de geconcentreerde variant geschat op 6 tot 107 miljoen euro, tegen 0 tot 7 miljoen bij de verspreide. Omdat een nulalternatief ontbreekt, kunnen de keuzes onderling niet worden gerangschikt.
Risicothema's
Klimaat, biodiversiteit en milieuFinanciële, liquiditeits- en insolventierisico'sBedrijfscontinuïteit en operationele weerbaarheid
Waarom deze indeling: Climate blijft onbetwist de kern: de bijlage weegt tien structuurkeuzes voor het klimaatneutrale energiesysteem 2050 en beoordeelt per keuze de gevolgen voor landschap, natuur en biodiversiteit, van 2.000 windturbines en 200 vierkante kilometer zon op land tot geothermie. Van X wijk ik af omdat de labelset de dragende afweging weglaat: elke structuurkeuze wordt beslist op geldbedragen, met een discontovoet van 2,25 procent, een WACC van 6 tot 9 procent, saldi van 692 tot 822 miljard euro zonder kernenergie tegenover 703 tot 773 miljard met kernenergie en de expliciete conclusie dat kernenergie vanuit investeringsoogpunt meer financiele risico's kent die de overheid zou moeten de-risken, waarmee financial duidelijk en centraal aanwezig is. Van Y wijk ik af op hse, dat vrijwel geheel steunt op structuurkeuze 7 en 10 terwijl het rapport zelf concludeert dat de nucleaire veiligheid geen doorslaggevende rol heeft in deze welvaartsanalyse, en op het weglaten van continuity, dat in elke structuurkeuze een vaste beoordelingsregel is en tweemaal de uitkomst bepaalt: bij de piekcentrales geeft leveringszekerheid de doorslag voor spreiding omdat bij clustering een centrale van 1 GW wegvalt in de 30 tot 50 kritieke uren per jaar, en bij de waterstofopslag winnen zoutcavernes doordat zij binnen een uur waterstof kunnen leveren waar lege gasvelden dat niet aantoonbaar kunnen.
Toegekend met een AI-model (Opus 5) op basis van de zestien thema's van Risk in Focus; niet door mensen gevalideerd. Om de labels beter te onderbouwen gaan we ze gefaseerd herbeoordelen met een tweede, onafhankelijk model van een andere aanbieder (OpenAI naast Anthropic); vanwege tokenlimieten gebeurt dat stapsgewijs. Ziet u een fout? Laat het weten.
Waar hoort dit rapport bij?
- Ministerie
- Ministerie van Economische Zaken en Klimaat
- Organisatieonderdeel
- DG Klimaat en Energie
- Onderdeel volgens het rapport
- DG Klimaat en Energie
- Bron
- Onderzoeken en evaluaties: CE Delft
- Toegepaste standaard
- Extern onderzoek
- Datum
- 2023-06-02
Bronnen
- Het rapport zelf
- originele publicatie
- Omschrijving
- samenvatting door een AI-model (Opus 5) op basis van de publicatie
- Risicolabels
- toegekend met een AI-model (Opus 5) volgens de zestien thema's van Risk in Focus (ECIIA), niet door mensen gevalideerd
- Indeling bij een onderdeel
- rapportreview van de Rijksmap, op basis van de organisatie die in het rapport wordt genoemd
- Bijgewerkt
- augustus 2026
Andere rapporten over DG Klimaat en Energie
- 2026-07-22Studie naar importterminals voor waterstofdragersTNO
- 2026-06-24Onderzoek naar energiebesparende maatregelen voor het 2030 doelEcorys
- 2026-06-22Kansen achter de meter. Wanneer kunnen woningen verantwoord elektrificeren achter de bestaande aansluiting?Vereniging De BredeStroomversnelling
- 2026-06-17Voorverkenning Diepe Aanlandingen - Bijlage 4 Effectbeoordeling milieu, omgeving en kostenArcadis Nederland, Haskoning en CE Delft
- 2026-06-05Verkennend kostenbeeld Netbeheer Nederland scenario's 2025Onderzoeken en evaluaties
- 2026-05-20De minister van Klimaat en Groene Groei is voorbereid op incidenten op het hoogspanningsnetAlgemene Rekenkamer