Betalingsregelingen bij uitvoeringsorganisaties van het Rijk

De 3 grootste schuldeisers van de rijksoverheid hebben weinig oog voor kwetsbare burgers die vanwege afbetaling van schulden onvoldoende leefgeld overhouden. De aanpak voor duizenden burgers met problematische schulden is daardoor onvoldoende... De Algemene Rekenkamer doet in het op 23 maart 2023 gepubliceerde onderzoek aanbevelingen hoe de begeleiding door de Belastingdienst, CJIB en het CAK beter kan. Communicatie over standaardregelingen helder en transparant Wordt een standaard betalingsregeling afgesproken met een burger, dan is de communicatie van grote rijksorganisaties daarover wel helder. Deze regelingen zijn daardoor toegankelijk. Dat is belangrijk, want het gaat om grote aantallen burgers die zo geholpen worden - bij de Belastingdienst gemiddeld 165.000 keer per jaar, bij het Centraal Justitieel Incassobureau (CJIB), dat onder andere verkeersboetes int, ruim 122.000 standaardregelingen. En het draagt bij dat er daadwerkelijk betaald wordt. De Algemene Rekenkamer beoordeelt die aanpak bij de Belastingdienst en CJIB als effectief. Bij het Centraal Administratiekantoor CAK, de instantie die de eigen bijdrage int bij langdurige opname in een zorginstelling (Wlz) of bij huishoudelijke hulp thuis (Wmo), zijn de aangeleverde data van onvoldoende kwaliteit. Hierdoor kan de Algemene Rekenkamer niet vaststellen hoeveel betalingsregelingen het CAK jaarlijks afsluit en hoeveel er afbetaald worden. Het CAK kan niet aangeven hoe vaak betalingsregelingen worden afgesproken en [...]

Financiële, liquiditeits- en insolventierisico'sCommunicatie, reputatie en stakeholdersGovernance en verslaggeving

Waarom deze indeling: Het onderzoek gaat over het innen van vorderingen en het voorkomen van oplopende schulden: standaardregelingen worden bij de Belastingdienst en het CJIB in 71 procent van de gevallen volledig afbetaald, terwijl maatwerkregelingen veel vaker stranden en het bestaansminimum niet goed wordt beschermd, onder meer doordat de Belastingdienst vanwege zijn preferente positie andere schuldeisers buiten de berekening laat. Communicatie richting burgers draagt een groot deel van de bevindingen: het CAK wijst in slechts 1 van 9 brieven op een betalingsregeling, websites bevatten onjuiste voorwaarden en de criteria voor maatwerk worden niet openbaar gemaakt. Sturing en verantwoording zijn zwak omdat werkinstructies en normen voor het bestaansminimum bij CAK en CJIB ontbreken of elkaar tegenspreken en beoordelingen niet in dossiers worden vastgelegd.

Toegekend met een AI-model (Opus 5) op basis van de zestien thema's van Risk in Focus; niet door mensen gevalideerd. Om de labels beter te onderbouwen gaan we ze gefaseerd herbeoordelen met een tweede, onafhankelijk model van een andere aanbieder (OpenAI naast Anthropic); vanwege tokenlimieten gebeurt dat stapsgewijs. Ziet u een fout? Laat het weten.

Ministerie

Rijksbreed

Onderdeel volgens het rapport

directoraat-generaal Belastingdienst

Bron

Algemene Rekenkamer

Toegepaste standaard

ISSAI

Datum

2023-03-23

Het rapport zelf

originele publicatie

Omschrijving

officiële omschrijving, overgenomen van de publicatiepagina

Risicolabels

toegekend met een AI-model (Opus 5) volgens de zestien thema's van Risk in Focus (ECIIA), niet door mensen gevalideerd

Bijgewerkt

augustus 2026