Rijksmap › Ministerie van Justitie en Veiligheid › DG Rechtspleging en Rechtshandhaving › rapport
Evaluatie van artikel 80a Wet op de rechterlijke organisatie. Een empirisch-juridisch onderzoek naar de toepassing van artikel 80a Wet RO door de Hoge Raad in de sectoren civiel recht, belastingrecht en strafrecht in de periode 2012-2019
Open het rapport bij de bron Toon dit rapport in de interactieve RijksmapWaar gaat dit rapport over?
Onderzoekers van de Universiteit Utrecht brachten voor het WODC in kaart hoe de Hoge Raad artikel 80a van de Wet op de rechterlijke organisatie toepaste in de periode 2012-2019. Dat artikel laat de Hoge Raad kansloze cassatieberoepen versneld en zonder inhoudelijke motivering afdoen. De verwachtingen van de wetgever zijn in het strafrecht ruimschoots overtroffen en in het belastingrecht gehaald; in civiele zaken blijven de aantallen achter, maar zeeft de gespecialiseerde cassatiebalie al vooraf. De onderzoekers concluderen dat de Hoge Raad zich hierdoor beter op zijn kerntaken kan richten en dat de rechtsbescherming niet is verkort. Advocaten ervaren wel knelpunten, omdat zonder motivering onduidelijk blijft waarom een zaak zo wordt afgedaan.
Risicothema's
Veranderende wet- en regelgevingGovernance en verslaggevingFinanciële, liquiditeits- en insolventierisico's
Waarom deze indeling: De evaluatie beoordeelt een wettelijke bevoegdheid die bij de Wet versterking cassatierechtspraak is ingevoerd, en toetst of de doelen van de wetgever zijn bereikt. Het gaat om de manier waarop de hoogste rechter zijn capaciteit verdeelt en om rechtsbescherming, rechtseenheid en rechtsvorming. Financiering van rechtsbijstand komt als knelpunt terug: kosten van een verplichte cassatieadvocaat en vergoedingen die niet meegroeiden met de extra inspanning.
Toegekend met een AI-model (Opus 5) op basis van de zestien thema's van Risk in Focus; niet door mensen gevalideerd. Om de labels beter te onderbouwen gaan we ze gefaseerd herbeoordelen met een tweede, onafhankelijk model van een andere aanbieder (OpenAI naast Anthropic); vanwege tokenlimieten gebeurt dat stapsgewijs. Ziet u een fout? Laat het weten.
Waar hoort dit rapport bij?
- Ministerie
- Ministerie van Justitie en Veiligheid
- Organisatieonderdeel
- DG Rechtspleging en Rechtshandhaving
- Bron
- Onderzoeken en evaluaties: Universiteit Utrecht, Montaigne Centrum voor Rechtsstaat en Rechtspleging
- Toegepaste standaard
- Extern onderzoek
- Datum
- 2022-02-25
Bronnen
- Het rapport zelf
- originele publicatie
- Omschrijving
- samenvatting door een AI-model (Opus 5) op basis van de publicatie
- Risicolabels
- toegekend met een AI-model (Opus 5) volgens de zestien thema's van Risk in Focus (ECIIA), niet door mensen gevalideerd
- Indeling bij een onderdeel
- rapportreview van de Rijksmap, op basis van de organisatie die in het rapport wordt genoemd
- Bijgewerkt
- augustus 2026
Andere rapporten over DG Rechtspleging en Rechtshandhaving
- 2026-06-29Planevaluatie: Wet vereenvoudiging en modernisering bewijsrechtWODC
- 2026-06-17Verdachte grondenWODC
- 2026-06-17Scherp op selectiviteitWODC
- 2026-06-17Vinkjes in het strafrechtWODC
- 2026-06-16Scherp op selectiviteit. Mechanismen en handelingsperspectieven bij etnische en sociaaleconomische selectiviteit in het strafrechtsysteemWODC
- 2026-06-15Onderzoek naar de aard en omvang van schade door online fraude bij bedrijvenWODC
Alle openbaar bekende rapporten over DG Rechtspleging en Rechtshandhaving