Evaluatie gebruik bijlage CW3.1 door Tweede Kamer. Een onderzoek naar de onderbouwing van beleidsvoorstellen

Artikel 3.1 van de Comptabiliteitswet verplicht departementen voorstellen aan de Tweede Kamer te voorzien van een toelichting op doelen, instrumenten, financiele gevolgen en verwachte doeltreffendheid en doelmatigheid. Omdat die informatie slecht vindbaar bleek, liep van juni tot december 2020 een pilot waarbij die toelichting in een aparte bijlage werd opgenomen. Onderzocht is welke rol die vindbaarheid speelt in het gebruik door Kamerleden, met automatische kwantitatieve inhoudsanalyse van pilotcases en controlecases en interviews met Kamerleden en fractiemedewerkers. De pilot leidde niet tot zichtbaar meer gebruik en ook niet tot meer aandacht voor de onderbouwing van beleid; de toelichting hoort nog niet tot de routine van Kamerleden. De bijlage werd niet altijd gevonden of om efficiencyredenen overgeslagen, en Kamerleden noemen ook de als laag ervaren kwaliteit van de informatie, de terminologie en de korte looptijd. Bij politiek zwaarbeladen onderwerpen is er weinig ruimte voor debat op basis van deze informatie, al zien Kamerleden de toelichting wel als waardevol vehikel richting meer op bewijs gebaseerde beleidsvorming.

Governance en verslaggevingFinanciële, liquiditeits- en insolventierisico's

Waarom deze indeling: Het onderzoek gaat over de naleving en het gebruik van een wettelijk voorschrift dat beleidsvoorstellen moet onderbouwen en over de kwaliteit van de informatie die daarvoor wordt aangeleverd (governance). De toelichting betreft doelstellingen, instrumenten, financiele gevolgen en verwachte doeltreffendheid en doelmatigheid van voorstellen (financial).

Toegekend met een AI-model (Opus 5) op basis van de zestien thema's van Risk in Focus; niet door mensen gevalideerd. Om de labels beter te onderbouwen gaan we ze gefaseerd herbeoordelen met een tweede, onafhankelijk model van een andere aanbieder (OpenAI naast Anthropic); vanwege tokenlimieten gebeurt dat stapsgewijs. Ziet u een fout? Laat het weten.

Ministerie

Ministerie van Financiën

Bron

Onderzoeken en evaluaties: Universiteit Leiden, KWINK groep en NSOB

Datum

2021-05-10

Het rapport zelf

originele publicatie

Omschrijving

samenvatting door een AI-model (Opus 5) op basis van de publicatie

Risicolabels

toegekend met een AI-model (Opus 5) volgens de zestien thema's van Risk in Focus (ECIIA), niet door mensen gevalideerd

Bijgewerkt

augustus 2026