Rijksmap

Rijksmap › Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties › DG Openbaar Bestuur en Democratische Rechtsstaat › rapport

Het juridisch kader voor de verspreiding van desinformatie via internetdiensten en de regulering van politieke advertenties

2019-12 · Onderzoeken en evaluaties: Instituut voor Informatierecht, Universiteit van Amsterdam · standaard Extern onderzoek · Toezicht & onderzoek

Open het rapport bij de bron Toon dit rapport in de interactieve Rijksmap

Waar gaat dit rapport over?

AI-samenvatting

Het juridische kader rond de verspreiding van desinformatie via internetdiensten en rond politieke advertenties is in kaart gebracht aan de hand van zeven vragen van het ministerie, gesteld binnen het regeringsbeleid ter bescherming van de democratie tegen desinformatie. Gebruikt is de brede definitie van de Europese Commissie, waarbij het gaat om aantoonbaar onjuiste of misleidende informatie die is verspreid voor economisch gewin of om het publiek te bedriegen en die schade in het publieke domein kan veroorzaken. In plaats van techbedrijven wordt gesproken van internetdiensten, waaronder sociale media, zoekmachines en berichtendiensten. Nederland kent geen wetgeving die specifiek desinformatie tot onderwerp heeft; het wel toepasselijke kader is zeer breed en doorsnijdt privaatrecht, strafrecht, grondrechten, media- en telecommunicatierecht en gegevensbescherming. Transparantieverplichtingen bestaan vooral voor commerciele communicatie en richten zich op de primaire bron; voor politieke advertenties bestaat geen Nederlandse regulering, alleen zelfregulering door platforms. Het rapport bevat landenstudies over het Verenigd Koninkrijk, Frankrijk, Duitsland, Zweden, de Verenigde Staten en Canada, en sluit af met aanbevelingen.

Risicothema's

Veranderende wet- en regelgevingDigitale disruptie, nieuwe technologie en AICommunicatie, reputatie en stakeholders

Waarom deze indeling: Het onderzoek brengt het geldende recht in kaart voor de verspreiding van desinformatie en stelt vast dat Nederland geen wetgeving kent die daar specifiek op ziet, anders dan bijvoorbeeld Frankrijk. Het draait om de rol van sociale media, zoekmachines en berichtendiensten, hun verdienmodellen en hun aansprakelijkheid als tussenpersoon. De kern van het probleem is het vertrouwen in het democratische proces en in de media, en de bescherming van vrije meningsuiting en persvrijheid daarbij.

Toegekend met een AI-model (Opus 5) op basis van de zestien thema's van Risk in Focus; niet door mensen gevalideerd. Om de labels beter te onderbouwen gaan we ze gefaseerd herbeoordelen met een tweede, onafhankelijk model van een andere aanbieder (OpenAI naast Anthropic); vanwege tokenlimieten gebeurt dat stapsgewijs. Ziet u een fout? Laat het weten.

Waar hoort dit rapport bij?

Ministerie
Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties
Organisatieonderdeel
DG Openbaar Bestuur en Democratische Rechtsstaat
Bron
Onderzoeken en evaluaties: Instituut voor Informatierecht, Universiteit van Amsterdam
Toegepaste standaard
Extern onderzoek
Datum
2019-12 (alleen de maand is bekend)

Bronnen

Het rapport zelf
originele publicatie
Omschrijving
samenvatting door een AI-model (Opus 5) op basis van de publicatie
Risicolabels
toegekend met een AI-model (Opus 5) volgens de zestien thema's van Risk in Focus (ECIIA), niet door mensen gevalideerd
Indeling bij een onderdeel
rapportreview van de Rijksmap, op basis van de organisatie die in het rapport wordt genoemd
Bijgewerkt
augustus 2026

Andere rapporten over DG Openbaar Bestuur en Democratische Rechtsstaat

Alle openbaar bekende rapporten over DG Openbaar Bestuur en Democratische Rechtsstaat