Rijksmap › Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties › DG Openbaar Bestuur en Democratische Rechtsstaat › rapport
Evaluatie van de verkiezingen van provinciale staten, waterschapsbesturen, eilandsraden, kiescolleges en Europees Parlement (20 maart 2019 en 23 mei 2019)
Open het rapport bij de bron Toon dit rapport in de interactieve RijksmapWaar gaat dit rapport over?
Verloop van de verkiezingen van 20 maart 2019 (provinciale staten, waterschappen, eilandsraden en kiescolleges) en 23 mei 2019 (Europees Parlement), samengesteld door het ministerie op basis van deelonderzoeken, enquetes onder gemeenten en stembureauleden, waarnemingsmissies en het advies van de Kiesraad. Aan het experiment met centraal tellen deden 76 gemeenten mee in maart en 72 in mei; 71 procent van de betrokken ambtenaren beoordeelde het verloop als goed, maar slechts 57 procent zou opnieuw meedoen, vooral vanwege de extra belasting en de hogere kosten. In 36 procent van de experimenteergemeenten kon de centrale telling pas 's avonds of 's nachts worden afgerond. Naar eigen inschatting van gemeenten was 88 procent van de stembureaus volledig toegankelijk, maar uit een steekproef in 28 gemeenten door PBT Consult bleek de helft van de onderzochte stemlokalen onvoldoende toegankelijk. Het College voor de Rechten van de Mens ontving 188 meldingen bij de maartverkiezingen, vooral van kiezers met een visuele beperking aan wie hulp in het stemhokje werd geweigerd. In Caribisch Nederland werden voor het eerst kiescolleges gekozen, met opkomsten van 57 procent op Bonaire, 73,4 procent op Saba en 20,1 procent op Sint Eustatius.
Risicothema's
Governance en verslaggevingBedrijfscontinuïteit en operationele weerbaarheidVeranderende wet- en regelgeving
Waarom deze indeling: De evaluatie beoordeelt de inrichting en verantwoording van het verkiezingsproces, van experimenten met centraal tellen tot publicatie van processen-verbaal. Uitvoeringsknelpunten staan centraal: de belasting van gemeentelijke organisaties, de duur en kosten van de centrale telling en incidenten rond stempassen en stembiljetten. De inwerkingtreding van de wettelijke eis van volledig toegankelijke stemlokalen en de tijdelijke experimentenwet vormen het regelgevend kader.
Toegekend met een AI-model (Opus 5) op basis van de zestien thema's van Risk in Focus; niet door mensen gevalideerd. Om de labels beter te onderbouwen gaan we ze gefaseerd herbeoordelen met een tweede, onafhankelijk model van een andere aanbieder (OpenAI naast Anthropic); vanwege tokenlimieten gebeurt dat stapsgewijs. Ziet u een fout? Laat het weten.
Waar hoort dit rapport bij?
- Ministerie
- Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties
- Organisatieonderdeel
- DG Openbaar Bestuur en Democratische Rechtsstaat
- Bron
- Onderzoeken en evaluaties: Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties
- Toegepaste standaard
- Tijdelijke experimentenwet stembiljetten
- Datum
- 2019-06-14
Bronnen
- Het rapport zelf
- originele publicatie
- Omschrijving
- samenvatting door een AI-model (Opus 5) op basis van de publicatie
- Risicolabels
- toegekend met een AI-model (Opus 5) volgens de zestien thema's van Risk in Focus (ECIIA), niet door mensen gevalideerd
- Indeling bij een onderdeel
- rapportreview van de Rijksmap, op basis van de organisatie die in het rapport wordt genoemd
- Bijgewerkt
- augustus 2026
Andere rapporten over DG Openbaar Bestuur en Democratische Rechtsstaat
- 2026-07-02Gehinderde vertegenwoordiging. De mate waarin lokale politieke partijen te maken kregen met intimidatie en agressie tijdens de gemeenteraadscampagne van 2026Henk van der Kolk (Universiteit Twente en Universiteit van Amsterdam)
- 2026-06-22Reviews accountantswerkzaamheden SiSa 2024Auditdienst Rijk
- 2026-05-15Het ambt, het huis. Evaluatie DU Regeling veilig wonen decentrale bestuurdersDSP-groep
- 2026-05-13Evaluatie stemmen met een nieuw stembiljet GR26. Rapportage kwalitatief onderzoekMARE
- 2026-04-15Discriminatiecijfers in 2025. Een rapport over registraties van discriminatie-incidenten door de politie, en meldingen bij antidiscriminatievoorzieningen en andere organisaties in NederlandArt.1
- 2026-04Meldpunt onbeperkt stemmen. Rapportage van de meldactie over toegankelijkheid van de gemeenteraadsverkiezingen 2026Ieder(in)
Alle openbaar bekende rapporten over DG Openbaar Bestuur en Democratische Rechtsstaat